LTO nog niet klaar met teeltvrije zones

Het Lozingenbesluit Open Teelt en Veehouderij (LOTV) bevat voorschriften voor teeltvrije zones langs watergangen die enerzijds een adequate bescherming bieden voor de waterkwaliteit en anderzijds praktisch inpasbaar zijn in de agrarische bedrijfsvoering. Sinds de invoering van het LOTV zijn er echter voortdurend bedreigingen voor bredere en uitgebreidere teeltvrije zones. Bedreigingen van Europees tot gemeentelijk niveau die grote economische gevolgen kunnen hebben voor de land- en tuinbouw. LTO loopt hier dan ook steeds, en niet zonder succes, tegen te weer. Door een intensieve lobby is zo voorkomen dat Nederland in het kader van de Health Check extra verplichte bufferstroken moest instellen. Ook in de nieuwe Europese gewasbeschermingsregelgeving is geen plek voor algemene Europese voorschriften maar krijgen lidstaten de vrijheid om naar eigen inzicht teeltvrije zones af te kondigen. Dat is belangrijk omdat Nederland met zijn kleine percelen en fijnmazige dooradering relatief zwaar getroffen wordt door algemene Europese regelgeving. In Brussel wordt dat gelukkig begrepen.

Op gemeentelijk niveau is men over het algemeen wat hardleerser. LTO Noord en de KAVB hebben tot de Raad van State moeten procederen tegen de gemeente Heerenveen om 30 meter brede teeltvrije zones rond bollenpercelen grenzend aan bebouwing van tafel te krijgen.  De inzet werd beloond en de gemeente Heerenveen moet de gewraakte voorschriften schrappen. Precedentwerking is daarmee voorkomen. Andere gemeentes met dergelijke plannen, zoals recent de Gelderse gemeente Oldebroek, zullen moeten inbinden.

Is LTO nu klaar met de teeltvrije zones? Nee, er staat nog een belangrijk punt open en dat zijn de teeltvrije zones ter bescherming van niet-doelwitplanten die steeds vaker op het etiket van gewasbeschermingsmiddelen verschijnen. Deze voorschriften zijn door het Ctgb afgekondigd zonder consultatie van het bedrijfsleven en zonder dat hiervoor een definitie van het begrip teeltvrije zone is vastgesteld. Dit leidt momenteel tot een oncontroleerbare en onnaleefbare situatie. LTO Nederland heeft daarom samen met Nefyto een voorstel ingediend om de bescherming van niet doelwitplanten te beperken tot Natura 2000 gebieden. Ook de Unie van Waterschappen ondersteunt dit. Het voorstel ligt nu bij de overheid. Het kan namelijk niet zo zijn dat er over de rug van ondernemers verkapt natuurbeleid gaat worden gevoerd via de toelating van gewasbeschermingsmiddelen. Voor de bescherming van flora en fauna dient het natuurbeleid leidend te zijn en de toelating van middelen volgend. Ook hier geldt weer dat juist de Nederlandse land- en tuinbouw economisch zwaar getroffen wordt door teeltvrije zones vanwege haar specifieke agrarische productiestructuur. LTO zal daarom niet rusten tot ook op dit front een bevredigende oplossing is gerealiseerd.
 
Jaap van Wenum
Beleidsadviseur plantaardig