Evert Wijers

Evert Jan Wijers: "Geef als sector zelf richting aan voor de toekomst"

‘Besturen is vooruitzien en open staan voor nieuwe ontwikkelingen. Als sector moeten we niet afwachten tot overheden komen met maatregelen, maar zelf zorgen dat we problemen vóór zijn en bestaande problemen oplossen. Zoals het mestprobleem.’ Dat zei Evert Jan Wijers bij zijn afscheid als voorzitter van LTO Noord afdeling Zuid Oost Veluwe.

Thuis in Voorst, aan de keukentafel met uitzicht op de Voorsterklei en in de verte de IJssel, blikt Evert Jan Wijers terug op tien jaar voorzitterschap. Vanaf 2009 was hij voorzitter van afdeling Voorst. In 2015 fuseerde de afdeling met de afdelingen Apeldoorn, Brummen, Rheden en Arnhem en ontstond afdeling Zuid Oost Veluwe. ‘De nieuwe afdeling wilde een voorzitter met bestuurservaring’, blikt Wijers terug. ‘Er kwamen veel jongeren in het bestuur en zo ontstond er een mooi gemengd gezelschap van nieuwe en meer ervaren bestuurders voor Zuid Oost Veluwe.’

Geweldig bestuur
Terugkijkend op de afgelopen vier jaar zegt Wijers: ‘We hebben een geweldig goed bestuur, met een goede taak- en portefeuilleverdeling. We zijn echt een team en er is veel gedaan.’ Het langst werkte Wijers in het afdelingsbestuur samen met penningmeester Gerard Groenen. ‘We hebben veel samen opgepakt en hielden contact over alles wat speelde’, aldus Wijers. ‘Gerard is een grote steun geweest om alles te regelen en de boel scherp te houden.’
Dat de scheidend voorzitter zich breed bezighield, was zijn medebestuurders niet ontgaan, hoorde hij bij zijn afscheid. ‘Het houdt voor mij niet op bij landbouwonderwerpen, ik ga ook naar maatschappelijk georiënteerde bijeenkomsten’, aldus Wijers.

Klimaatpark IJsselpoort
Zo raakte Wijers betrokken bij Klimaatpark IJsselpoort, een groot gebiedsplan van vier gemeenten dat gaat over natuur, recreatie, landbouw en scheepvaart. In het gebied zijn twaalf boeren actief. Wijers is lid van de klankbordgroep van dit gebiedsproject. 'Je kijkt dan of het bestuurlijk goed is geregeld, of iedereen gehoord wordt. En ondertussen behartig ik het belang van de landbouw. Als er grond verloren gaat is dat bedreigend voor de landbouw. Ik heb ingezet op het maken van een Landbouw Effect Rapportage, om de landbouw goed in beeld te brengen. Dat heeft geleid tot het Rapport voor Landbouwperspectief, waarmee we als sector goede voet aan de grond hebben gekregen.'
In het rapport wordt gekeken of bedrijfsuitplaatsingen nodig zijn, zodat er ruimte komt voor de ondernemers die willen blijven. Ook is gekeken naar mogelijkheden voor streekproducten en natuurinclusieve landbouw. Met als resultaat dat we aanhaken in het pilotproject Heideboerderij, waarbij net als vroeger aan de rand van de Veluwe met heideplaggen esgronden worden bemest ('voor meer biodiversiteit, want het verschralen zoals Natuurmonumenten doet is niet persé beter voor de natuur') en schapen van de hei naar de uiterwaarden gaan in de winter. Gekoppeld aan streekproducten, bijvoorbeeld graan telen voor plaatselijke bakkers en natuurinclusieve landbouw. Wijers: 'De boeren hebben zelf de keuze waar ze aan meedoen, niemand wordt verplicht tot dingen maar wie iets wil in het kader van deze pilot, krijgt de kans.'
Als het voorkeursalternatief voor het gebiedsplan Klimaatpark IJsselpoort gereed is, naar verwachting eind dit jaar, stopt Wijers zijn werkzaamheden namens LTO Noord in dit gebiedsplan.

Dijkverlegging
Een ander intensief project waaraan Wijers en zijn bestuur aandacht besteedden, was de dijkverlegging op het traject Brummen-Voorst. Een aantal bedrijven, waaronder dat van Wijers, werd verplaatst. Uitplaatsing van boerderijen speelde ook in het gebied Weteringse Broek, tussen Apeldoorn en Teuge.
Met bedrijfsbezoeken voor de gemeenteraden, wethouders en ambtenaren onderhoudt LTO Noord het contact met de gemeenten. Voor het ‘dichtbijcontact’ met de leden houdt de afdeling huiskamerbijeenkomsten per sector, indien mogelijk met iemand van de betreffende vakgroep erbij. Succes behaalde de afdeling bij ganzenschade in oktober, die voortaan wordt vergoed. De procesvoerende boeren kregen financiële steun vanuit de afdeling.

Overspannen mestmarkt
Een aantal bestuursleden van LTO Noord Zuidoost Veluwe stak veel energie in de totstandkoming van mestverwerking in Gelderland door de firma Greenferm. ‘Wij vonden het belangrijk de overspannen mestmarkt wat meer in balans te krijgen’, zegt Wijers. ‘Vooral in het vergunningentraject, de aanvoerregeling en het stimuleren van de inschrijving hebben we een belangrijke bijdrage kunnen leveren. Ons bestuur is daar erg trots op. De bouw is inmiddels gestart voor een capaciteit van 350.000 ton.’
Trots is hij ook op het scholenproject van de afdeling. ‘We ontvangen per jaar zo’n 1.500 leerlingen op enkele tientallen deelnemende bedrijven. In het kader van verdergaande professonalisering maken we momenteel een omslag naar educatiebedrijven.’
Bij zijn afscheid schetste Wijers voor de leden van Zuidoost Veluwe de landbouwhistorie. ‘Na de oorlog was er tekort aan voedsel. Mansholt kwam, de productie ging omhoog en toen werd het succes van zijn beleid te groot. We moesten als melkveehouderij ‘terug’ en kregen te maken met pijnlijke maatregelen: de superheffing en later fosfaatrechten. De Ecologische Hoofdstructuur kwam, om de natuur te herstellen. En de Interimwet om het aantal varkens in te perken. Zover moeten we het niet meer laten komen’, betoogt Wijers. ‘We moeten zorgen dat we als landbouw zelf een goed beeld hebben van de situatie om zo problemen vóór te zijn. Kom met oplossingen en zorg dat je het goed aanpakt.’
Als voorbeeld noemt hij het mestprobleem. De voorstellen die de LTO-vakgroep melkveehouderij ontwikkelde voor het mestbeleid, waarover momenteel wordt gediscussieerd op ledenavonden, vindt Wijers goed. ‘Zit zelf aan het stuur als sector, geef richting aan voor de toekomst. En betrek als LTO Noord je leden bij je plannen, waarom je dingen aanpakt zoals je ze aanpakt. Zorg dat leden hun mening kunnen geven.’

Van Jong Gelre naar LTO Noord
De bestuurlijke carrière van Evert Jan Wijers begint op 23-jarige leeftijd als hij in Voorst Jong Gelre opricht. Daarvan is hij vervolgens zes jaar voorzitter. Namens LTO Noord wordt hij daarna bestuurlijk actief voor de ruilverkaveling Brummen-Voorst. Dit doet Wijers van 1986 tot 2004. Vanaf midden jaren 90 tot 2007 is hij lid van het regiobestuur en de ledenraad van FrieslandCampina. In 2007 wordt Wijers secretaris van LTO Noord afdeling Voorst. Twee jaar later is hij voorzitter. Van 2015 tot 21 maart 2019 is hij voorzitter van fusie-afdeling Zuidoost Veluwe. Voor Wijers geen ‘zwart gat’ na het afscheid van de afdeling. Hij is voorzitter van agrarische natuurvereniging Veluwe Collectief en actief in het Dairy Development Team van FrieslandCampina. Ook is hij voorzitter van de sectorraad AOC (nu Zone.college), waar hij namens LTO Noord in zit. ‘De fusie is een goed moment om ook hier het stokje over te dragen’, aldus Wijers.

 

Bron: Nieuwe Oogst