Landschap - Weg

Boeren met natuur kan wél en het kan uit!

Ellis Lugtenberg is een aantal maanden geleden begonnen als trekker van LandvanWaarde. In haar nieuwe rol zal ze binnen dit Courage-project het boerengeluid versterken. In LandvanWaarde wordt gewerkt aan het stapelen van beloningen voor Noord-Sallandse boeren die aan agrarisch natuur- en landschapsbeheer doen. “Ik ben als boerin trots op mijn rol in LandvanWaarde. In een pilot is het cruciaal om de vinger goed aan de pols te houden. Ik draag daar graag mijn steentje aan bij.”

LandvanWaarde bundelt de beloningen van vijftien partijen om uiteindelijk te komen tot één loket voor wat een nieuwe, stevige pijler onder het boerenbedrijf moet worden; agrarisch natuur- en landschapsbeheer. Die pijler moet uit meer bestaan dan alleen het subsidiestelsel van het ANLB. Ook markt- en maatschappelijke partijen met een belang en verantwoordelijkheid moeten hun steentje gaan bijdragen. Voorbeelden van financiële beloningen zijn rentekortingen bij banken, lastenverlagingen bij waterschappen, een toeslag op de melkprijs, vergoedingen voor CO2-compensaties en eenvoudiger toegang tot grond van terrein beherende organisaties als Staatsbosbeheer en Natuurmonumenten.

Het kan wél
Ellis is getrouwd met een melkveehouder in Boskamp (vlakbij Olst) en moeder van vier dochters. Ze was bestuurlijk actief voor LTO en het provinciaal bestuur. Daarnaast was ze gemeenteraadslid. Ellis over het doel van LandvanWaarde: “De biodiversiteit in het boerenland neemt af en de bestaande subsidiesystematiek draagt onvoldoende bij om het tij te keren. Agrarisch natuurbeheer echt op waarde zetten, zodat het een stevige poot wordt onder het boerenbedrijf. Dat beoogt het LandvanWaarde-project. Zo krijgt wat maatschappelijk waardevol is, ook waarde in de bedrijfsvoering van de boer. En dat doen we dus gebiedsgericht. Ik heb er zin in om me daarvoor in te zetten. Want boeren met natuur: het kan wél en het kan uit!”

Partijen
De vijftien belonende partijen variëren van natuurorganisaties en overheden tot commerciële organisaties. Zij hebben zich verenigd in een ‘Council’ en stellen met melkveehouders plannen op voor een meer natuurinclusief beheer van hun land. Ellis: “Een goed voorbeeld is de stichting Kostbaar Salland die zich inzet voor behoud, herstel en ontwikkeling van Salland, toegespitst op natuur, landschap en cultuurhistorie. Het is onder andere mijn rol om na te gaan of en hoe hun regeling kan werken. Dat doe ik door hier met boeren en anderen over te praten.”
In de pilot gaat het om ongeveer 7% van het areaal dat wordt ingericht om de biodiversiteit te verbeteren. Voorbeelden zijn houtwallen, akkerranden, bloemrijke graslanden en graanstroken.

Verbindende schakel
De Noord-Sallandse boeren zijn merendeels melkveehouders. Daarnaast is er een projectteam. Ellis moet de verbindende schakel worden tussen council, boeren en projectteam. “Het is mijn missie om het boerengeluid en het eigenaarschap van boeren te versterken. Hiertoe praat ik met boeren, maar ook met belonende partijen, zodat beloningen goed aansluiten bij het boerenbedrijf. Daar kan ik als melkveehouder natuurlijk prima over meedenken. Ik zal adviseren hoe de aansluiting beter kan en wie daarin iets kan beteken; de Council, boeren of andere partijen? Daarnaast wil ik zorgen voor meer bekendheid van de beloningsregelingen, zodat hun bereik groter wordt.”

Over LandvanWaarde

Het project LandvanWaarde heeft tot doel een nieuw sturings- en beloningsmodel te ontwerpen voor agrarisch natuurbeheer. Courage ontwikkelde het concept omdat het oude model van louter overheidssubsidiering onvoldoende opleverde, zowel voor de boer als voor natuur en landschap. Het project LandvanWaarde is een gezamenlijk initiatief van Landschap Overijssel, Nationaal Groenfonds en Courage en wordt mede gefinancierd door het Ministerie van LNV, de Provincie Overijssel en LTO Noord Fondsen. Na afloop moet een werkmethodiek en organisatie- en beloningsmodel gereed zijn dat landelijk uitgerold kan worden.

Bron: Courage