Blijf ons bellen in 2019

Op 15 oktober zat ik in een zogenaamde ‘burgerdialoog’ die in opdracht van de Europese Commissie werd georganiseerd. Er zijn er in Nederland vijf van gehouden met in totaal 90 deelnemers.

De gele hesjes brengen gemiddeld meer mensen op de been. De commissie-Remkes schreef er laatst een rapport over van 384 pagina’s: er zijn verscherpte tegenstellingen in onze maatschappij. Het inhuren van een bureau en rondsturen van een uitnodiging door Brussel lost dat niet op. We worstelen er ook binnen LTO mee, hoewel we tot op dorpsniveau en via 17 sectoren zijn georganiseerd. Komen signalen tijdig door? Andersom: vertalen we ingewikkelde lange-termijn processen in Brussel tijdig terug naar het erf van boeren en tuinders? Kortom: doen we wel de juiste dingen? Ik krijg signalen en vragen van leden via onze informatiecentra en adviseurs; daar ben ik dankbaar voor. Maar zijn onze lijnen kort genoeg?

Rond Oud en Nieuw viel me op in gesprekken met vrienden en familie: ontevredenheid over “hoe het gaat”. Ook in sectoren als de zorg, onderwijs of rechtspraak is er afstand tussen top en werkvloer. Dat speelt breed in onze samenleving. Velen haken daardoor af en worden voor populisten een dankbare bron van maatschappelijke onvrede. Zeker nu er weer barstjes komen in het economisch vertrouwen.

De grimmige kloof tussen representatieve democratie en politieke desinteresse wordt dit voorjaar nog urgenter: verkiezingen op 20 maart voor provincie en waterschap en op 23 mei voor Europa. De uitdaging, ook voor ons als LTO, is om hen die nu zich in de steek gelaten voelen, toch goed geïnformeerd naar de stembussen te krijgen. De ‘krant van wakker Nederland’, de Telegraaf, heeft haar keuze kennelijk al gemaakt door het klimaatbeleid en een halve eeuw wetenschappelijk onderzoek ter discussie te stellen en zo zich met bepaalde politici te verbinden. Fraai vooruitzicht: we zien nu in het Verenigd Koninkrijk waartoe jarenlange goedkope retoriek door tabloids leidt. De Brexit werd toen een uiting van protest door de gewone burger. Trump zegt niet voor niets: “My gut tells me more than anyone’s brain”.

Weer een spannend jaar dus. De land- en tuinbouw kan de komende tijd een belangrijke rol spelen. Waar kiezen wij voor? Mijn oproep: haak niet af, houd de lijnen kort en als er wat is: blijf ons bellen, ook in 2019.


Praat mee

Om mee te kunnen discussiëren dient u eerst in te loggen.