Oplossing Roezebeek zorgt voor natuurherstel én behoud landbouwgrond

In Natura 2000-gebied Springendal-Dal van de Mosbeek wordt alluviaal bos ontwikkeld op andere plekken dan in het Roezebeekdal. Dat betekent dat er in plaats van 35 hectare maar 6 hectare landbouwgrond verdwijnt.

Dat heeft de Bestuurlijke Adviescommissie voor het natuurgebied besloten. De commissie zocht alternatieven voor het oorspronkelijke plan. Zo wil ze de natuurdoelen behalen, maar de impact op de landbouw verkleinen. Besloten is nu om alluviaal bos te ontwikkelen op natuurgrond.
Omdat een bos niet van de ene op de andere dag is ontwikkeld, worden langs de Roezebeek maatregelen genomen om het bestaande bos te beschermen. Zo komt er een verbod op het telen van uitspoelingsgevoelige gewassen, zoals mais. Ook wordt de beek deels verondiept.

Consensus
Ewald Stamsnieder, namens LTO Noord lid van de Bestuurlijke Adviescommissie, is blij met de consensus. ‘Met deze oplossing kunnen we de meeste landbouwgrond behouden.' Aan het besluit is een uitgebreid onderhoud in de bestuurlijke adviescommissie (BAC), waarin landbouw- en natuurorganisaties, waterschap, gemeente en provincie samen werken aan een plan voor natuurherstel, vooraf gegaan.
Belangrijkste doel in dit deel van het Natura 2000-gebied Springendal-Dal van de Mosbeek is het stoppen van de achteruitgang van alluviaal bos. Dat is bos dat gedijt bij beken of rivieren die met enige regelmaat buiten hun oevers treden. Alluviaal bos is uniek in deze omgeving en vereist voldoende en schoon water.

Bos behouden én ontwikkelen
Om uitspoeling van meststoffen tegen te gaan wordt ingezet op evenwichtsbemesting en zal de teelt van gewassen die uitspoelingsgevoelig zijn, zoals mais, niet meer mogelijk zijn. Grasland en eiwitrijke gewassen blijven wel mogelijk. Dit is een minder ingrijpend alternatief voor het volledig stoppen van bemesting, waar eerst sprake van zou zijn. Daarnaast zal de beek verondiept worden zoals al de bedoeling was. Daardoor wordt voorkomen dat het gebied verder verdroogt. Deze maatregelen moeten er voor zorgen dat het bos behouden blijft.
Ondertussen zet de BAC in op het ontwikkelen van alluviaal bos op andere plekken in het Natura 2000-gebied, in de verwachting dat daar alluviaal bos met meer potentie kan worden ontwikkeld. Het uitgangspunt van de BAC is dat het alluviale bos op natuurgrond of op gronden waar al eerder maatregelen zijn geformuleerd wordt ontwikkeld, en dus niet op landbouwgrond.

Percelen behouden voor landbouw
Deze genuanceerde oplossing is gezocht met het oog op de zorgen die leven in het gebied over de toekomst van de landbouw en de leefbaarheid in het gebied. Het oorspronkelijke plan - het volledig stoppen van bemesting -  zou voor een aantal boeren in deze omgeving betekend hebben dat percelen niet meer in hun reguliere bedrijfsvoering zouden passen. Nu blijven deze percelen rondom de Roezebeek wel bruikbaar voor de landbouw.
De effecten van deze maatregelen op de kwaliteit van het bos bij zowel de Roezebeek als de alternatieve locatie, zullen nauwkeurig worden gemonitord gedurende de komende jaren. Mocht het onverhoopt niet gaan zoals verwacht, zal de BAC zich moeten beraden over hoe zij de N2000-doelen in dit gebied toch kan halen. Experts hebben er echter vertrouwen in dat de doelstellingen worden gehaald.

Inrichtingsplan
De besluitvorming rondom de Roezebeek wordt vertaald naar een inrichtingsplan. Dat is naar verwachting voor de zomer gereed. Dan is voor het hele Springendal-Dal van de Mosbeek bekend wat er aan maatregelen genomen moet worden buiten de reeds bestaande natuurgebieden.