Drie vrouwen, drie pioniers. Maar slechts een kan er met de Pioniersprijs vandoor gaan. LTO Noord Vrouw & Bedrijf is voor deze verkiezing op zoek gegaan naar vrouwen die anderen inspireren, nieuwe verbindingen leggen en bijdragen aan de toekomst van de agrarische sector.
De winnaar wordt bepaald door stemmen. Dit kan tot 22 november via deze link. De prijsuitreiking is 26 november op de kennisdag van LTO Vrouw & Bedrijf.
‘Het is kleinschalig, maar er is altijd reuring’
Naam: Christel van Dam (34)
Plaats: Wilnis (UT)
Initiatief: Buurderij van Dam
Als ik win: wordt de natuurspeeltuin uitgebreid
Voor Christel van Dam (34) is het eigenlijk niet meer dan logisch: je boerderij delen met de buurt. En zo werd het oorspronkelijke melkveebedrijf van meerdere generaties omgedoopt tot Buurderij van Dam.
Op de vraag wat het concept behelst, komt ze met een hele opsomming. ‘Zorgboerderij, brandrode koeien, kinderboerderij met natuurspeeltuin, voedselbos, hout- en fietsenwerkplaats en we doen sociale en educatieve activiteiten voor de buurt.’
De boerderij vond Van Dam altijd al leuk, maar om dagelijks in haar eentje tussen de zestig koeien te verblijven, vond ze te eenzaam. ‘Ik wilde iets met mensen en dieren samen.’ Met dat idee begon ze in 2020, gesteund door haar ouders, met een zorgboerderij voor dagbesteding. Er komen geen cliënten, maar medewerkers, zoals Van Dam ze liever noemt. ‘We hebben het hier samen opgebouwd tot wat het nu is.’
De buurtboerderij heeft volgens de boerin ‘een positief effect op mensen’. ‘Doordat ze hier komen, passen ze hun beeldvorming aan. Er komen veel verschillende mensen en ze leren over het boerderijleven. Ik zie het als een ontmoetingsplek met de boerderij als basis, en waar samenwerken en verbinding centraal staan.’
Koffie op het terras
‘Het is allemaal kleinschalig, maar er is wel altijd reuring. Mensen kunnen koffie drinken op het terras en zelfgebakken taart of zelfgemaakte jam kopen. Ook zijn er activiteiten, zoals een high tea of een workshop alpacawol vilten. We willen in de toekomst nog meer dingen organiseren.’
Voor de natuurspeeltuin heeft ze ook ontwikkelingswensen. ‘Als we de prijs winnen, voelen we ons vooral erg vereerd. Met het geld wil ik de natuurspeeltuin iets uitbreiden met dingen voor kleinere kinderen. Het klimtoestel dat er nu staat, is voor kinderen vanaf een jaar of vier.’
‘Van parelgerst naar lekkere nasi of risotto’
Naam: Winny van Buuren (61)
Plaats: Lochem (GD)
Initiatief: Velhorst Natuurlijk Verbonden
Als ik win: wil ik samen koken met mensen met een kleine beurs
Het KPN hoofdkantoor kende Winny van Buuren (61) als haar broekzak, maar van het boerderijleven had ze nog geen kaas gegeten. Dat veranderde toen ze haar man Arjen ontmoette. Samen runnen ze een gemengd natuurinclusief boerenbedrijf op Landgoed Velhorst in Lochem.
‘Ik wil dat mensen realiseren wat erbij komt kijken om voedsel te produceren’, vat Van Buuren haar missie samen. ‘Waar komt het vandaan en hoe ga je om met je bodem, gewas en vee.’
Dat vee bestaat uit 35 brandrode runderen plus jongvee en de akkerbouwtak wordt voor 80 procent ingevuld met granen. Daarnaast wordt koolzaad voor olie geteeld en net als de granen ook aardappelen en lijnzaad in strokenteelt. ‘We hebben veel bloeiende gewassen en 6 meter brede akkerranden met kruiden en bloemen. Goed voor de biodiversiteit en insecten.’
Velhorst Natuurlijk Verbonden
Van Buuren is een echte verbinder en daarom draagt haar bedrijf de naam Velhorst Natuurlijk Verbonden. ‘We zoeken de verbinding met consumenten, collega boeren, beleidsmakers en bedrijven. Een gezonde bodem, gezond voedsel en gezond verdienmodel en de lokale economie ondersteunen met een korte keten zijn daarbij de uitgangspunten.’
Op het bedrijf worden regelmatig cursussen, wandelingen en andere activiteiten gehouden waar een mix van boeren en burgers op afkomt. Voor bewustwording en inspiratie. Ook is het mogelijk lid te worden. ‘Daar krijg je vier seizoenswandelingen voor en korting op onze producten.’
Als Van Buuren de Pioniersprijs wint, weet ze al waar het geld heen gaat. ‘Ik wil samen met mensen met een kleine beurs koken met lokale producten. Om te laten zien wat je ermee kan. Zo kun je van onze parelgerst lekkere nasi of risotto maken.’
‘Een maaltijd komt voor 95 procent uit de tuin’
Naam: Lolita Heerens-Kamper (35)
Plaats: Boesingheliede (NH)
Initiatief: Van akker tot bord - de korte keten van Teler Made
Als ik win: gaat het geld naar een koelcel
Akkerbouwer, tuinder en kok. Lolita Heerens-Kamper (35) heeft het allemaal in zich. De duizendpoot startte in 2021 een nieuwe tak van het bedrijf dat ze samen met haar vader runt: Teler Made, van akker tot bord.
Het akkerbouwbedrijf met 30 hectare suikerbieten, tarwe, aardappelen en vogelwerend gras heeft inmiddels ook een hectare aan tuinderij. Groente, fruit, eetbare bloemen, kruiden, knoflook en pepers. Eigenlijk zo’n beetje alles voor een volledige maaltijd komt bij Heerens-Kamper van het land.
‘De producten gaan naar restaurants binnen een straal van 15 kilometer. Uit duurzaamheid, maar ook omdat we ingeklemd zitten tussen Amsterdam, Hoofddorp en Haarlem. Daarvan zijn er hier genoeg op alle niveaus; van Michelinster tot bistro.’
Op het hele bedrijf wordt de grond niet gekeerd en in de tuin wordt compost gebruikt en geen chemicaliën. ‘Ik werk volgens biologische principes, maar zonder het keurmerk. Daar gaat anders zo veel tijd in zitten voor administratie. En voor mijn afnemers hoeft het niet. Ze weten hoe ik teel en dat is op smaak en op kwaliteit.’
Kookworkshops en diners
Met haar vader Gert-Jan Kamper(70) achter zich als vangnet beheerst de opvolgster alle kneepjes van het vak. In haar eentje klaart ze alle klussen, waarbij ze op maandag hulp krijgt bij het plukken van vrijwillige pensionado’s. Ondanks al het werk, zit de onderneemster vol plannen. ‘De hooischuur is omgebouwd en daar geef ik kookworkshops. Met producten uit de tuin. In de toekomst wil ik diners uit de tuin serveren.’
Heerens-Kamper werd door haar vader aangemeld voor de Pioniersprijs en ze geniet van elk moment. ‘Voor de stemronde zal ik promotie doen op Instagram en dat doorsturen naar mijn netwerk. Als ik win gaat het geld naar een koelcel om onze producten langer goed te kunnen houden.’