Allereerst legde Koopmans uit dat het zeker niet onze plannen zijn, maar die van politiek Den Haag. Met als leeswijzer dat de keuzes volgens hem daarin zo gepolitiseerd en gejuridiseerd zijn dat de kaders niet meer ter discussie staan: stikstof is het probleem en daar moet fors in gereduceerd worden, om natuurherstel te realiseren én om vergunningen weer los te krijgen. Maar met als voorlopig resultaat voor de agrarische sector forse zoneringen tot een kilometer en de strenge norm van 2,6 GVE/ha.
Bouwstenendocument nog steeds als basis
Moedeloos, gelaten, het gevoel van overvallen te zijn door deze plannen. De reacties uit de zaal – vanuit melkveehouderij en akkerbouw tot pluimvee en konijnenhouderij – spreken voor zich. Toch sprak Ger Koopmans zijn bewondering uit voor de betrokkenheid van de aanwezige leden. Juist met ons eigen Bouwstenendocument (van medio 2025) hebben we als LTO daar een realistische (tegen)oplossing in geboden. Met een reductie-aanpak om de vergunningen weer los te kunnen krijgen, met als randvoorwaarde de KDW uit de wet en een realistische rekenkundige ondergrens, die sowieso al veel PAS-melders lucht gaat geven. Hier zit inmiddels beweging in en die komt er zeker, stelt onze voorman.
Onze argumentatie als wisselgeld
Die constructieve houding, in de wetenschap dat we daar als sector ook afdwingbare resultaten tegenover moeten stellen, onderscheidt ons als LTO. Overigens benadrukt Koopmans dat we daarnaast al veel hebben bijgestuurd door enkele ‘waanideeën’ eerder te hebben laten schrappen. Dat is ook belangenbehartiging. En niet voor niets zijn veel van onze onderdelen in het regeerakkoord overgenomen, waar volgens Koopmans nog onderhandelruimte in zit. Met die onderbouwde argumentatie – gesteund door de samenleving en een groot deel van de Kamer - verwacht hij richting resultaten te kunnen halen dan met een ronkende trekker.
Ongeloof van grondontwaarding
En dat verwachten leden ook, blijkt uit de vele opmerkingen en vragen uit de zaal. Waar velen instemmend klinken bij het woord sloopbeleid en het ervaren totale gebrek aan perspectief, verwachten ze van het LTO-bestuur dat er stevig moet worden onderhandeld. “Anders geven we alles op”, luidt het. Veel zorgen worden uitgesproken over de ruimte voor onze jongeren, maar ook voor zijinstromers, voor wie het met 30% afroming van de fosfaatrechten ondoenlijk dreigt te worden. Ook de veelheid aan de 26 grondwaterbeschermingsgebieden, 65 beekdalen en circa 100 Natura 2000-gebieden, met zones van 500 tot 1.000 meter roept veel onbegrip en vragen op. De duizenden hectares aan grondontwaarding is voor menig boer onverkoopbaar. Koopmans verwacht dat daar in samenwerking met de provincies meer mogelijkheden tot maatwerk komen. Wel vraagt dit dan ook de borging van doelsturing, die wel in het regeerakkoord stond, maar nu nog niet genoemd wordt.
Boodschap: wedstrijd nog niet gestreden
De verhitte sfeer vindt Koopmans goed te verklaren, maar zo stelt hij, we zitten als sector al 25 jaar in een wedstrijd. En de strijd is nog lang niet gestreden, zo relativeert hij. Vooralsnog is het wachten op de Kamer die het plan bespreekt en gaat LTO vol voor aanpassingen in het plan, zoals de GVE-norm, zonering en het versnellen van de vergunningverlening. Hoewel we onze leden niet actief daartoe oproepen, reizen woensdag 1 juli wel agrariërs richting Den Haag.
