Pacht

Welke ontwikkelingen hebben impact op landbouwgrond?

Onze leden bewerken meer dan 1 miljoen hectare landbouwgrond en beheren meer dan 100.000 hectare natuurgrond en landschapselementen. Een derde deel van de Nederlandse landbouwgrond wordt in pacht uitgegeven. Pacht is dan ook een belangrijk instrument in de bedrijfsvoering van veel boeren en tuinders, met name voor de financiering van landbouwgrond. Veel agrarische bedrijven hebben een mix van grondfinanciering met eigendom en vormen van pacht. Dit geeft zekerheid bij financiering en stelt (zeker ook jonge) ondernemers in staat het bedrijf geleidelijk te ontwikkelen door vergroting van het areaal grond. Een goed functionerend pachtstelsel draagt daarom bij aan het realiseren van toekomstbestendige agrarische bedrijven en daarmee aan een toekomstbestendig landelijk gebied.

Waar pleit LTO Noord voor bij pacht?

De huidige pachtwetgeving (uit 2007) sluit onvoldoende aan bij de wensen vanuit de landbouwpraktijk en de transitieopgaven die er liggen voor het landelijk gebied. Om die reden heeft LTO, samen met NAJK, BLHB en FPG, een voorstel uitgewerkt voor herziening van de pachtregelgeving. Dat voorstel is in september 2023 aangeboden aan de staatssecretaris.

De essentie van dit voorstel:

• een samenhangend stelsel van pachtvormen (fundament nieuw stelsel);

• stimuleren van langdurige pacht en het ontmoedigen van kortdurende pacht;

• het respecteren van de bestaande reguliere pachtcontracten;

• het opnemen van duurzaamheidscriteria in pachtcontracten alleen op basis van vrijwilligheid en gericht op het realiseren van een gezonde bodem;

• hobbymatig gebruik van landbouwgrond moet ontmoedigd worden;

• aanpassen pachtprijzenbesluit (dempen fluctuaties; grondsoort als parameter toevoegen).

Wat is de tijdsplanning voor de nieuwe pachtregelgeving?

De staatssecretaris is op basis van het voorstel van LTO en partners het traject tot herziening van de pachtregelgeving gestart. We vinden dat met deze door de staatssecretaris gemaakte keuzen, een prima fundament voor een toekomstbestendig pachtstelsel is gelegd. Zie hier onze motivatie.

• De door de staatssecretaris gemaakte keuzen om tot herziening van de pachtregelgeving te komen worden op hoofdlijnen ondersteund door de Kamer ‘van links tot rechts’.

• In een recente Kamerbrief (2 oktober 2025) heeft hij het proces om tot nieuwe regelgeving in de tijd uitgezet.

• Voor de korte termijn betekent dit dat de internetconsultatie over de nieuwe pachtregelgeving medio december 2025 van start gaat.

• In dat geval kan de nieuwe pachtregelgeving vanaf 1 januari 2028 van kracht worden.