Binnen dit project wordt gewerkt volgens de principes van Integrated Crop Management (ICM): een teeltsysteem waarin telers met een breed pakket aan maatregelen proberen plaagdruk zoveel mogelijk te voorkomen en te remmen, waarbij chemische gewasbeschermingsmiddelen pas worden ingezet als laatste redmiddel.
Het digitale hulpmiddel dat binnen Grip op Trips wordt ontwikkeld is een zogenoemd beslissingsondersteunend systeem (BOS). Dit is een tool die gegevens verzamelt, deze doorrekent en vertaalt naar praktisch advies of waarschuwingen, en zo fungeert als een slimme assistent die meedenkt op basis van actuele informatie.
Ook vergelijken we op praktijkbedrijven verschillende ICM-maatregelen met referentiepercelen om tripsschade te beperken. Daarbij onderzoeken we de effecten op de tripspopulatie, gewasgroei, natuurlijke vijanden en opbrengst. Daarnaast testen en optimaliseren we aanvullende tripsreducerende interventiemaatregelen. De verzamelde gegevens worden gebruikt om het digitale beslissingsondersteunende systeem verder te ontwikkelen.
Dit systeem wordt vervolgens samen met telers en adviseurs in de praktijk getest en geëvalueerd, waarbij ervaringen en feedback worden benut om het instrument te verbeteren en praktijkrijp te maken.
LTO Noord zorgt ervoor dat kennis uit onderzoek vertaald wordt naar de praktijk, zodat leden leren werken met nieuwe technieken en voorbereid zijn op strengere regels in de toekomst.
Waarom is dit belangrijk?
Zaaiuien zijn een belangrijk gewas voor veel agrarische ondernemers in Nederland. Het areaal is de afgelopen decennia bijna verdubbeld en bedraagt inmiddels ruim 30.000 hectare. Tegelijkertijd wordt trips een steeds hardnekkigere plaag, terwijl de mogelijkheden voor chemische bestrijding steeds verder afnemen.
Daarbij groeit de maatschappelijke en politieke druk om milieuvriendelijker te telen. Dit project geeft antwoord op die ontwikkelingen en helpt de sector toekomstbestendig te blijven.
Wat gaan we doen?
Het project bestaat uit zes samenhangende werkpakketten:
Ontwikkeling ICM-BOS
Ontwerpen, bouwen en testen van het digitale adviessysteem, inclusief protocollen voor monitoring van trips, gewasgroei en natuurlijke vijanden
Groeimodellen
Testen en kalibreren van een bestaand uien-groeimodel, zodat duidelijk wordt wanneer het gewas kwetsbaar is en welke momenten geschikt zijn om in te grijpen.
Praktijkproeven (2026–2028)
Op tien akkerbouwbedrijven worden ICM-maatregelen toegepast en vergeleken met door de bedrijven al toegepaste teelt, om de effectiviteit te toetsen en kosten en baten in beeld te brengen.
Optimalisatie van maatregelen
Verdere ontwikkeling en verbetering van alternatieve methoden om tripspopulaties te reduceren zoals inzet van natuurlijke vijanden, timing van behandelingen en andere tripsreducerende maatregelen.
Praktijkevaluatie
Telers en adviseurs vormen met onderzoekers een learning community die het gebruik van ICM maatregelen en de BOS testen en ontwikkelen in de praktijk. Zo wordt beoordeeld of het systeem bruikbaar en effectief is. In het laatste jaar wordt de groep uitgebreid naar 60 telers.
Kennisdeling en communicatie
Ontwikkeling en uitvoering van een communicatieplan met bijeenkomsten, nieuwsbrieven, social media, webinars en vakmedia.
Planning
2025: Kalibratie van de verschillende modellen, maatregelselectie, inventarisaties en opstellen van methodes voor evaluatie
2026: Start ontwikkeling ICM-BOS, inventarisatie relatie trips en gewasontwikkeling, testen ICM maatregelen op bedrijven en veldproeven
2027: Ontwikkeling ICM-BOS, testen ICM maatregelen op bedrijven en veldproeven
2028: Doorontwikkeling en uitrol ICM-BOS
Rol van LTO Noord
LTO Noord heeft als doel om een brug te slaan tussen onderzoek en praktijk. Dat doen we door:
Kennis actief te delen via bijeenkomsten, regiobijeenkomsten, nieuwsbrieven en vakmedia.
Input uit de praktijk te vertalen naar het projectconsortium.
Samen te werken met LTO Nederland, dat beleidsadviseurs inzet voor strategische en inhoudelijke ondersteuning.
Samenwerkingspartners
Het project is publiek-private samenwerking van:
BO Akkerbouw, LTO Noord, Wageningen Plant Research, Louis Bolk Instituut, Vertify, Farmplus, Biobest BV, De Groot & Slot BV, en een groep uientelers, en wordt ondersteund vanuit de Topsector Agri & Food.
Het project wordt verder mogelijk gemaakt door een financiële bijdrage het Hagelunie Innovatiefonds.
